Rząd stawia na OZE. Farma w Kleczewie ma zasilać nawet 100 tys. domów

OZE jako element bezpieczeństwa energetycznego

Rozwój energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii został przedstawiony jako jeden z najważniejszych kierunków polskiej polityki gospodarczej. W Kleczewie premier Donald Tusk wskazał, że inwestycje w tego typu moce mają nie tylko znaczenie klimatyczne, ale też praktyczne konsekwencje dla gospodarki i odbiorców energii. Według rządu instalacje OZE są relatywnie tanie, a jednocześnie pomagają realizować zobowiązania wobec przyszłych pokoleń poprzez produkcję zielonej energii. W tym ujęciu transformacja energetyczna nie jest wyłącznie projektem środowiskowym, lecz także narzędziem wzmacniania odporności państwa.

Premier mówił o tym podczas wizyty przy największej farmie fotowoltaicznej w Polsce i w tej części Europy. Instalacja należąca do grupy ORLEN ma umożliwiać dostarczanie ekologicznego prądu nawet do 100 tys. gospodarstw domowych. To pokazuje skalę przedsięwzięcia i jego znaczenie dla lokalnego oraz krajowego systemu energetycznego. W ocenie rządu takie projekty mają przełożenie nie tylko na bilans mocy, ale też na stabilność dostaw i większy udział czystej energii w miksie energetycznym.

"Nasz wysiłek na rzecz rozwoju energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii ma sens. Instalacje OZE są relatywnie tanie i pozwalają nam realizować zobowiązania wobec przyszłych pokoleń, czyli produkować zieloną energię"

Donald Tusk, premier

W wystąpieniu zwrócono też uwagę, że inwestycje w OZE mają znaczenie dla całej gospodarki, a nie tylko dla sektora energetycznego. Zwiększanie mocy wytwórczych w źródłach odnawialnych ma wspierać bezpieczeństwo energetyczne kraju, ograniczać zależność od bardziej emisyjnych technologii i rozwijać rynek nowoczesnych inwestycji. W tym sensie farma w Kleczewie została pokazana jako przykład przedsięwzięcia, które łączy efektywność ekonomiczną z długofalową zmianą struktury produkcji energii w Polsce.

Farma w Kleczewie po rozbudowie ma prawie 270 MW

Instalacja w Kleczewie została rozbudowana w latach 2024-2026, a po zakończeniu tych prac jej łączna moc wynosi prawie 270 MW. Rząd podaje, że w efekcie podwojono wielkość tej elektrowni słonecznej, co znacząco zwiększyło jej potencjał produkcyjny. Obecnie na terenie inwestycji znajduje się prawie 500 tys. paneli rozmieszczonych na powierzchni ponad 400 hektarów. Tak duża skala przedsięwzięcia pokazuje, że odnawialne źródła energii coraz częściej stają się projektem infrastrukturalnym porównywalnym z największymi tradycyjnymi inwestycjami energetycznymi.

Według przekazanych informacji sama instalacja ma charakter hybrydowy, ponieważ łączy farmę fotowoltaiczną z farmą wiatrową. Taki model zwiększa stabilność produkcji energii, bo różne źródła mogą uzupełniać się w zależności od warunków pogodowych. W praktyce oznacza to bardziej równomierne wykorzystanie potencjału odnawialnych źródeł i lepszą efektywność całej inwestycji. To ważne także z punktu widzenia odbiorców, ponieważ większa przewidywalność generacji ułatwia planowanie pracy systemu elektroenergetycznego.

"To jest przedsięwzięcie o niezwykle praktycznym znaczeniu. Stąd płynie prąd, który wystarczy dla ok. 100 tys. gospodarstw domowych"

Donald Tusk, premier

• 2024-2026 - lata rozbudowy farmy w Kleczewie
• prawie 270 MW - łączna moc instalacji po rozbudowie
• prawie 500 tys. paneli - skala infrastruktury fotowoltaicznej
• ponad 400 hektarów - powierzchnia zajęta przez projekt

Takie parametry sprawiają, że inwestycja w Kleczewie jest ważna nie tylko dla regionu, ale też dla krajowej debaty o przyszłości energetyki. Wzrost mocy oznacza większą ilość energii wytwarzanej bez emisji związanych z paliwami kopalnymi. Z perspektywy państwa jest to również sposób na zwiększanie udziału źródeł krajowych w produkcji prądu. W rezultacie większa część zapotrzebowania może być pokrywana przez instalacje ulokowane na terenie Polski i zarządzane przez krajowe spółki.

Tereny pogórnicze zyskują nowe funkcje

Szczególną uwagę zwrócono na lokalizację inwestycji, która powstała na terenach pogórniczych. Taki kierunek zagospodarowania pokazuje, że obszary wcześniej zdegradowane przez przemysł mogą zostać ponownie włączone do gospodarki w nowej roli. Zamiast pozostawać niewykorzystanym terenem po działalności wydobywczej, mogą służyć produkcji czystej energii i wspierać rozwój nowoczesnej infrastruktury. W ocenie rządu to racjonalny sposób wykorzystania przestrzeni, która ma już odpowiednie cechy techniczne i infrastrukturalne.

Minister Klimatu i Środowiska Paulina Hennig-Kloska podkreśliła, że zagospodarowanie terenów pokopalnianych do produkcji czystej energii ma duże znaczenie dla regionu konińskiego. Zwróciła uwagę, że był on ważnym producentem energii i powinien nim pozostać, bo dysponuje niezbędną infrastrukturą oraz kapitałem ludzkim, który od lat pracował na potrzeby krajowego systemu energetycznego. W tym ujęciu transformacja nie polega na zerwaniu z dotychczasową rolą regionu, ale na jej przekształceniu i dostosowaniu do nowych warunków technologicznych.

"Zagospodarowanie terenów pokopalnianych do produkcji czystej energii jest niezwykle ważne. Region koniński był ważnym producentem energii i powinien nim pozostać. To miejsce, które ma odpowiednią infrastrukturę, ale też kapitał ludzki od lat produkujący energię na potrzeby krajowe"

Paulina Hennig-Kloska, minister klimatu i środowiska

Władze wskazują również, że transformacja regionów pogórniczych powinna uwzględniać potrzeby mieszkańców i pracowników. Oznacza to konieczność wsparcia przekwalifikowania osób zatrudnionych wcześniej w sektorze węgla brunatnego oraz rozwijania nowych kompetencji zawodowych. Równolegle ma powstawać przestrzeń sprzyjająca rozwojowi małych i średnich firm, które mogą korzystać z inwestycji infrastrukturalnych i nowych łańcuchów dostaw. Taki model ma ograniczać społeczne koszty zmian i ułatwiać przechodzenie regionów od energetyki opartej na węglu do niskoemisyjnych źródeł wytwarzania.

Zmiany w prawie mają przyspieszyć przyłączanie nowych instalacji

Minister Energii Miłosz Motyka zaznaczył, że rozwój nowych instalacji OZE wymaga nie tylko samych inwestycji, ale też sprawniejszego systemu przyłączeń do sieci elektroenergetycznej. Wskazał, że dzięki zmianom w prawie energetycznym oraz inwestycjom w infrastrukturę sieciową nowe źródła mogą być szybciej podłączane do systemu. Według rządu jest to element największej reformy prawa energetycznego w historii Polski. Tego rodzaju działania mają znaczenie praktyczne, ponieważ bez modernizacji sieci nawet duże inwestycje w OZE nie mogą w pełni wykorzystać swojego potencjału.

W przekazie rządu sprawne przyłączanie nowych mocy ma przełożenie nie tylko na sektor energetyczny, lecz także na rozwój polskich przedsiębiorstw. Podkreślono, że inwestycje w krajową energetykę oraz w nowe, mocne i niskoemisyjne źródła wspierają także polskie firmy. Oznacza to większy popyt na usługi, urządzenia, komponenty i prace wykonawcze, które pozostają w krajowym obiegu gospodarczym. W praktyce rozwój OZE ma więc wpływać zarówno na podaż energii, jak i na kondycję krajowego rynku pracy oraz przemysłu.

"Inwestycje w polską energetykę i w nowe mocne niskoemisyjne, to inwestycja także w polskie firmy"

Miłosz Motyka, minister energii

Cała inwestycja w Kleczewie została pokazana jako przykład połączenia kilku celów: zwiększania bezpieczeństwa energetycznego, lepszego wykorzystania terenów poprzemysłowych i wzmacniania lokalnego potencjału gospodarczego. Rząd podkreśla też, że przed rozbudową konieczne było uporządkowanie wcześniejszych spraw związanych z realizacją projektu. W tym zakresie prowadzono weryfikację kosztów oraz odzyskiwanie części środków, które wcześniej miały zostać wydatkowane nieefektywnie. Według przekazanych informacji poprzedni etap inwestycji miał generować niepotrzebne obciążenie dla państwa rzędu 800 mln zł, które udało się ograniczać poprzez podjęte działania naprawcze.

• ORLEN - właściciel instalacji w Kleczewie
• 100 tys. gospodarstw domowych - skala możliwego zasilania energią
• 800 mln zł - kwota wskazana jako potencjalny dodatkowy koszt po wcześniejszych błędach
• 2024-2026 - okres rozbudowy inwestycji